Το Καφενείο του Χάφτα - το πρώτο της Ομόνοιας

Ο Γιάννης ή Κωνσταντίνος Χάφτας, αγωνιστής του '21, έλαβε από το κράτος μια αδιαμόρφωτη ακόμα έκταση με πηγάδι στη γωνία Πατησίων και Πανεπιστημίου στην εξοχική Ομόνοια! Εκείνη την εποχή λεγόταν πλατεία Όθωνος και ήταν πευκόφυτη, περιτρυγυρισμένη από μποστάνια, αμπέλια και συκιές. Ήταν ένας από τους προορισμούς των Αθηναίων αστών για μια βόλτα στην ησυχία και από το 1849 η κίνηση άρχισε να αυξάνεται σημαντικά. Ο Χάφτας έστησε μια παράγκα στο κτήμα του, όπου οι περιπατητές μπορούσαν να ξαποστάσουν για μια παγωμένη λεμονάδα και καφεδάκι. Ακόμα και όταν εμφανίστηκε ο ανταγωνισμός (ένα καφενεδάκι στην Γ΄Σεπτεμβρίου με θέα το ρέμα του Κυκλοβόρου κι ένα δεύτερο στις αρχές της Πειραιώς), ο Χάφτας παρέμεινε ο κυρίαρχος της περιοχής, η οποία με τον καιρό ομομάστηκε Χαφτεία.

Αργότερα, στη θέση της παράγκας χτίστηκε το διάσημο γαλακτοπωλείο του Μπερνίτσα , του προέδρου των βιοτεχνών Ελλάδος. Το κεφενείο του Χάφτα ή "των γερόντων" και αργότερα "ευ φρονούντων" λειτουργούσε στο ίδιο κτίριο και έγινε στέκι των εργατών και τόπος συνάντησης των προοδευτικών ανθρώπων της εποχής, κυρίως των αντιοθωνικών. Στις 18 Μαΐου του 1861, θα συγκεντρωθούν εδώ 50 οπλισμένοι εχθροί του βασιλιά, μέλη της οργάνωσης "Χρυσή Νεολαία" επιχειρώντας μια απόπειρα εναντίον του, χωρίς όμως επιτυχία.

"Καφενείον ευ φρονούντων, νύχτα μέρα συζητούντων" έγραφε ο Σουρής, σχολιάζοντας τον χαρακτήρα του καφενείου. Σε αυτόν τον καφενέ επίσης, η Ελλάδα απέκτησε το παρατσούκλι Ψωροκώσταινα, όταν ένας θαμώνας, παρομοίασε τη χώρα με μια γνωστή Ναυπλιώτισσα χήρα, η οποία έκανε θελήματα στην περιοχή για ζήσει. Βλέποντας την πάμφτωχη χήρα να περνά, σχολίασε:"αεί παλαίουσα Ελλάδα".
Η συνεργασία με τον Μπερνίτσα έληξε το 1885 και ο Χάφτας αποχώρησε με το αστρονομικό ποσό των 20 λιρών. Λέγεται ότι πέθανε σε ηλικία 117 ετών!

Το 1910, ο Μπερνίτσας ήταν ήδη ένα διάσημο στέκι, κυρίως για τους φοιτητές, που εκτίμησαν τόσο το σπάνιο για την εποχή κομφόρ του τηλεφώνου όσο και την πρωτότυπη ιδέα του ιδιοκτήτη να σερβίρει γάλα σε ποτήρι.

Το γαλακτοπωλείο - καφενείο του Μπερνίτσα έκλεισε το 1965.

Καφενείο "Η Ωραία Ελλάς", το μετοχοπρατήριον.

 Το καφενείο στήθηκε το 1839, στη διαστάυρωση Αιόλου και Ερμού από τον Ιταλό Σάνδο, αλλά γνώρισε τη μεγάλη του ακμή λίγα χρόνια αργότερα, όταν την διευθυνση είχε ο Βενετσάνος. Το 1845 φαίνεται πως βρίσκεται στο απόγειο της δόξας του, με πόλο έλξης το πρωτοεμφανιζόμενο μπιλιάρδο και τα φημισμένα γλυκά του, τους εργολάβους.

 Συγκέντρωνε κόσμο από όλα τα κοινωνικά στρώματα. Εδώ συνήθιζαν οι λήσταρχοι να καταφεύγουν όταν κατέβαιναν από τα λημέρια τους, ανάμεσα στους νοικοκυραίους και στους ξένους περιηγητές. Ήταν το πρώτο μέρος στο οποίο έφταναν τα νέα της Βουλής και όπου γίνονταν οι πρώτες αναλύσεις. Οι πολιτικές συγκεντρώσεις έγιναν συνηθισμένη δραστηριότητα, όπως και η εξύφανση συνομωσιών. Στα τραπεζάκια αυτά κάθονταν οι συνομώτες, όταν σχεδίαζαν την δολοφονία της Αμαλίας.

 Οι πολιτικοί είχαν πάντα κάποιον απεσταλμένο τους εκεί, συνήθως μισθωτό, ο οποίος είχε αναλάβει την αποστολή να συγκεντρώνει τις απόψεις των ψηφοφόρων και να προπαγανδίζει εκείνες του εργοδότη του. Η Ωραία Ελλάς σύντομα εξελίχθηκε στον χώρο σχηματισμού της κοινής γνώμης και στέκι για σημαντικές πολιτικές και επιχειρηματικές συναντήσεις. Βέβαια, πολύ συχνά οι διαδικασίες κατέληγαν σε άγριους καβγάδες, όταν οι διαφωνούντες δεν δίσταζαν να υποστηρίξουν τις απόψεις τους με μαγκουριές.

 "Η Ὡραία Ελλάς" αναφερόταν και ως μετοχοπρατήριον, επειδή κατά τη διάρκεια των λαυρεωτικών είχε γίνει το επίκεντρο των χρηματιστηριακών συναλλαγών.

Έκλεισε τον Σεπτέμβριο του 1879 και το κτήριο στέγασε κατάστημα υφασμάτων και στη δεκαετία του 1930 έχει μετατραπεί σε καπελάδικο. Πολλοί από τους θαμώνες του έχουν βρει νέα στέγη στο καφενείο του Μπερνίτσα, Πατησίων και Πανεπιστημίου.

Το Πρώτο Καφενείο της Αθήνας

Όταν τα πρώτα καφενεία έκαναν την εμφάνισή τους στην Αθήνα, η Αττική είχε ακόμα δάση και ρουμάνια. Τα μεσόγεια χάνονταν μέσα στις βελανιδιές, όπου μπορούσε κανείς να κυνηγήσει μέχρι και αγριογούρουνα. Οι Αμπελόκηποι ήταν όντως γεμάτοι αμπελώνες, ενώ στο κέντρο της Αθήνας οι αστοί, απολάμβαναν τους εξοχικούς περιπάτους ανάμεσα στα μποστάνια.
 Από τη δεκαετία του 1830, εμφανίζονται οι πρώτοι τόποι ψυχαγωγίας, κάτι σαν τα αρχαία θερμοπώλια, όπου "συνέρχονταν οι πολίτες συνομιλούντες". Τα πρώτα καφενεία είχαν τον ρόλο που στην υπόλοιπη Ευρώπη είχαν οι λέσχες και στην ιστορία τους είναι λίγο-πολύ καταγεγραμμένη η ιστορία της Αθήνας και της Ελλάδας.

ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ - ΤΟ ΠΡΑΣΙΝΟ ΔΕΝΤΡΙ

 Ένα ζεύγος Βαυαρών στήνει το πρώτο καφενείο των Αθηνών το 1834, στη διασταύρωση Ιεράς Οδού και Μ. Αλέξάνδρου. Μια πράσινη ταμπέλα με σκιτσαρισμένο ένα δέντρο είχε τοποθετηθεί στην είσοδο. Το "Πράσινο Δεντρί" (Zum Gruner Baum).
 Για μισό αιώνα ήταν τόπος συνάντησης των στρατιωτικών, όπου μπορούσαν να πιουν τον καφέ τους στην κύρια αίθουσα, να απολαύσουν αυγά, λουκάνικα και το δυσεύρετο ζαμπόν στην αίθουσα του εστιατορίου και να διαβάσουν τις ευρωπαϊκές εφημερίδες στο αναγνωστήριο.
 Αργότερα, το καφενείο προσέφερε και ζωντανή μουσική και για πρώτη φορά, σοκαρισμένο το αθηναϊκό κοινό θα παρακολουθούσε την είσοδο γυναικών στον ανδροκρατούμενο χώρο. Ζευγάρια ξεφάντωναν με τους μοντέρνους χορούς της Ευρώπης. 
 Εδώ σερβιρίστηκε για πρώτη φορά η μπύρα, εδώ οι έλληνες αξιωματικοί είχαν την ευκαιρία να εξασκηθούν στην ξιφομαχία. Λόγω της καταγωγής των ιδιοκτητών, το μαγαζί καθιερώθηκε ως στέκι των φιλοβασιλικών και λέγεται πως ακόμα και ο ίδιος ο Όθων το είχε επισκεφτεί μερικές φορές. Ακόμα και μετά την εκδίωξη των Βαυαρών, το καφενείο παρέμεινε δημοφιλές στέκι για πολλά χρόνια.
 Ανάμεσα στους διάσημους θαμώνες του ήταν ο Αχ. Παράσχος, που εδώ διάβασε τα πρώτα του ποιήματα. Ο Φιλήμων, ο Παπαρρηγόπουλος, ο Δραγούμης και ο Βυζάντιος το προτιμούσαν.
 Στη δεκαετία του 1880, έχουν ήδη εμφανιστεί πολλά καφενεία και η κίνηση της πόλης μετατοπίζεται πιο κεντρικά. Σταδιακά, το "Πράσινο Δεντρί" αρχίζει να παρακμάζει. Το 1893 αναφέρεται ως ένα ταπεινό αγροτικό καφενείο, σταθμός για τους καραγωγούς που ταξίδευαν προς τη Θήβα. Έκλεισε το 1922 και μετατράπηκε σε αποθήκη του Ταχυδρομείου.